सोनम वांगचुक यांचे २६ दिवसांचे उपोषण अखेर मागे

नवी दिल्ली – वैद्यकीय उपचारांदरम्यान रुग्णालयातूनच एक अतिशय महत्त्वाची आणि दिलासादायक बातमी समोर आली आहे. देशाच्या शिक्षण व्यवस्थेतील प्रचंड गोंधळ आणि विशेषतः नीट पेपरफुटी प्रकरण या अत्यंत संवेदनशील मुद्द्यावर आवाज उठवणारे ज्येष्ठ सामाजिक कार्यकर्ते सोनम वांगचुक यांनी आपले बेमुदत उपोषण अखेर सोडले आहे. न्याय मिळवण्यासाठी सलग २६ दिवस अन्नाचा त्याग केल्यानंतर त्यांनी हा अत्यंत महत्त्वाचा निर्णय घेतला. गुरुग्राम येथील मेदांता रुग्णालय येथे मध्यरात्री दीड वाजताच्या सुमारास घडलेल्या या घडामोडीत, केंद्रीय आरोग्यमंत्री जे. पी. नड्डा आणि केंद्रीय राज्यमंत्री डॉ. जितेंद्र सिंह यांच्या प्रत्यक्ष उपस्थितीत त्यांनी उपोषण मागे घेतले. दोन्ही मंत्र्यांनी रुग्णालयात जाऊन त्यांची भेट घेतली आणि त्यानंतर त्यांच्या हस्ते ज्यूस पिऊन हे प्रदीर्घ उपोषण थांबवण्यात आले.
दिल्ली मधील जंतर-मंतर येथे कॉक्रोच जनता पार्टी च्या नेतृत्वात देशभरातील विद्यार्थ्यांच्या हक्कांसाठी हे आंदोलन तीव्र स्वरूपात सुरू होते. उपोषणादरम्यान प्रकृती वेगाने खालावल्यामुळे सुरुवातीला पोलिसांकडून त्यांना बळजबरीने सफदरजंग रुग्णालय येथे हलवण्यात आले होते. त्यानंतर दिल्ली उच्च न्यायालयाच्या आदेशामुळे त्यांना पुढील उपचारांसाठी मेदांता रुग्णालय मध्ये दाखल करण्यात आले. देशात निर्माण होऊ शकणारा संभाव्य हिंसाचाराचा धोका, विद्यार्थ्यांमधील वाढता रोष आणि विविध राजकीय पक्षांच्या सुमारे ६५ खासदारांनी प्रत्यक्ष भेटून व पत्र लिहून केलेली विनंती या सर्व गोष्टींचा मान राखून आपण हा निर्णय घेत असल्याचे त्यांनी समाजमाध्यमांवर स्पष्ट केले. उपोषण सोडण्यापूर्वी सरकारशी त्यांच्या अनेक अटींवर प्रदीर्घ चर्चा झाली असून सकारात्मक प्रतिसाद मिळाल्याचे समजते.
एकीकडे वांगचुक यांच्या या निर्णयामुळे देशभरातील विद्यार्थी आणि कार्यकर्त्यांना मोठा दिलासा मिळाला असला तरी, आंदोलनाची धग अद्याप पूर्णपणे शमलेली नाही. कॉक्रोच जनता पार्टी चे संस्थापक अभिजीत दीपके यांनी या सर्व प्रक्रियेवर आपली पहिली प्रतिक्रिया सविस्तरपणे मांडली. वांगचुक सरांसारख्या कार्यकर्त्याचा जीव देशासाठी अत्यंत अनमोल असल्याने त्यांनी उपोषण सोडल्याबद्दल दीपके यांनी आभार मानले. स्वतःचा जीव धोक्यात घालून त्यांनी देशाच्या विवेकाला जागे केले असल्याचे ते म्हणाले. मात्र, त्याच वेळी त्यांनी केंद्र सरकारला स्पष्ट शब्दांत इशारा दिला आहे. जोपर्यंत केंद्रीय शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान पेपरफुटी प्रकरणाची नैतिक जबाबदारी स्वीकारून आपल्या पदाचा राजीनामा देत नाहीत, तोपर्यंत त्यांचे हे शांततापूर्ण आंदोलन अजिबात थांबणार नाही. मागील काही दिवसांत विद्यार्थ्यांवर झालेले पोलिसांचे लाठीहल्ले आणि त्यांचे संघर्षमय बलिदान आपण वाया जाऊ देणार नाही, असा ठाम निर्धार दीपके यांनी व्यक्त केला आहे.
या संपूर्ण तणावपूर्ण पार्श्वभूमीवर देशाचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी देखील आपली भूमिका स्पष्ट केली. वांगचुक यांच्या निर्णयाचे स्वागत करत त्यांनी समाजमाध्यमांवरून एक संदेश दिला. त्यांनी कार्यकर्त्याला लवकरात लवकर पूर्वीचे वजन मिळवण्यासाठी व प्रकृती सुधारण्यासाठी डॉक्टरांच्या सल्ल्याचे पालन करण्याचे आवाहन केले आहे. तसेच, शिक्षण व्यवस्थेतील त्रुटींबाबत सरकार अतिशय गंभीर असून पेपरफुटीसारख्या भयंकर गुन्ह्यांना आळा घालण्यासाठी लवकरच कठोर कायदा अस्तित्वात आणला जाईल, असे ठोस आश्वासनही पंतप्रधानांनी दिले आहे. अशा गैरप्रकारांना आळा घालण्यासाठी फास्ट ट्रॅक कोर्ट आणि अतिशय कडक शिक्षेची तरतूद केली जाईल, असा शब्द पंतप्रधानांनी या निमित्ताने दिला आहे.


